İlerlemecilik eğitim akımının devamı niteliğindedir. Fakat ilerlemecilerden farklı olarak öğrenen merkezli eğitim anlayışı yerine toplum merkezli eğitim anlayışını savunurlar. Temeldepragmatik felsefeye ve kısmen de varoluşçuluk felsefesine dayanır. Fikir babası T. Brameid, temsilcileri J. Dewey, Bergson’dur. Bu akımın önemli özelliği, eğitim sayesinde toplumun yeniden inşa edileceğine inanılmasıdır. Bu akım bilişsel psikoloji ve yapılandırmacı yaklaşım etkisindedir. Ülkemizde köy enstitülerinin programları yeniden kurmacılık felsefesine uygun olarak hazırlandığı söylenebilir.
Temel ilkeleri şunlardır:
Eğitimin amacı toplumu yeniden düzenlemek ve toplumda gerçek demokrasiyi yerleştirmektir. Eğitim sosyal bir reform gerçekleştirmelidir.
Toplumu değiştirmede (reformun yapılmasında) temel sorumluluk okullardadır ve toplumsal değişimde (reformda) en önemli görev öğretmenlerindir.
Demokratik sınıf ortamını ve eğitimde fırsat eşitliğini sağlamayı hedefler
Temel felsefesi; “Yarın ölecekmiş gibi bugünü yaşa”
Eğitim programı anlayışı sorun merkezlidir.
Eğitim programları eşitlik, çevre kirliliği, etnik dini sorunlar ve sağlık gibi çözülemeyen konular üzerine çalışılmalı ve çözüm yolu aranmalıdır. Yani eğitim sürecinde uygulamalara ağırlık verilmelidir.
Uyarılar: - Esasicilik ve daimicilikte konular önemlidir. Fakat daimicilikte değişmeyen konular önemliyken esasicilikte temel bilgiler önemlidir ve konular değişebilmektedir.
- İlerlemecilik ve yeniden kurmacılık felsefelerinin her ikisinde de birey önemlidir. Fakat ilerlemecilikte bireyin ihtiyaçları ön plandayken yeniden kurmacılıkta bireylerin toplumsal oluşturduğu toplumun kendisi, ihtiyaçlar ve toplumsal özgürlük önemlidir.
Politeknik: Politeknik sözcüğü “çok yönlü teknik ve beceri” demektir. Politeknik eğitim, diyalektik materyalist felsefeye dayanan bu anlayış genelde reel sosyalist ülkelerde uygulama olanak bulmuştur. Temsilcileri Diderot, Holbach,Marks ve Engels’tir.
Politeknik eğitimin genel amacı insanlar arasında barışı, kardeşliği ve adaleti sağlayarak sömürüye son verilmesine katkı sağlamaktır.
Marks ve Engels’e göre insanın çok yönlü gelişmesi sağlanması temel amaç olmalıdır. Bu görüşe bağlı kalınarak politeknik eğitimle bireyin zihinsel ve bedensel çalışmalarının birleştirilmesi gerekmektedir. Kapitalist sistemde bunun sağlanması olan aklı değildir. Sosyalist sistemle kuram uygulama bütünlüğü içinde öğretim ile eğitimin bütünleştirilmesine çalışılmıştır. Politeknik eğitime göre öğretim programının amaçları, insanları çok yönlü yetiştirerek doğaya egemen olunması üretici güçlerin gelişiminin sağlanmasıdır.
Politeknik eğitimde konu ve içerik; bireyleri ,sosyalist politik ve ahlaki inanışlarla uyumlu, geniş perspektifte yetenekli, dengeli kişilik özelliklerine sahip, çok yönlü yetiştirmeye yönelik olmalıdır.
Politeknik eğitimde öğretim ilke ve yöntemleri konusunda çok yönlü tekniklerin uygulanması genel esastır. Diyalektik yöntemin öğretilmesi bir zorunluluktur. Üretim için uygulamaya ağırlık verilmelidir.
Politeknik eğitimde ölçme ve değerlendirme boyutunda öğrencinin diyalektik akıl yürütmeyi kullanıp kullanmadığı belirlenir. Bireyin üretime katkısı, kuram ve uygulamadaki başarısı, kolektif çalışma gücü ve sosyalist görüşü benimseme ve savunma derecesi başlıca değerlendirme ölçütleridir.
Politeknik eğitimde öğretmen ideolojik ve kurumsal liderlik özelliklerine sahip olmalı, toplumsal önderlik yapmalı, ustalık ve beceriklilik örneği göstermeli ve üretim yöneticisi olmalıdır. Politeknik eğitimde öğrencinin üretimin odağında olması ve çok yönlü gelişmesi amaçlanır.
Politeknik eğitimde, kamusal ve parasız eğitim verilmesi esastır. “Eğitim üretim içindir” anlayışına dayalı olarak okul bir üretim merkezi işlevi görmektedir. Ceza eğitici nitelik taşımalıdır.
Politeknik anlayış daha sonraları Batı ve Doğu toplumlarda destek bulmuştur. Ancak bu uygulamalar. Marksist uygulamalar değildir. Kapitalist toplumlardaki politeknik eğitimler, genelde uygulama ağırlıklı eğitim süreçleri ile iş yaşamına benzetilmiş ortamlarda iş eğitimi odaklı eğitim etkinlerini kapsamaktadır.
Temel ilkeleri şunlardır:
Uygulama ve kuram arasındaki bütünlük sağlanmalıdır.
Okul bir endüstri kurumu gibi üretim merkezi olmalıdır.
Kolektif bilincin oluşturulması için birlikte çalışma ve üretimde bulunma etkinliklerine yer verilmelidir.
Kişilik eğitimi önemsenmelidir.
Diyalektik akıl yürütme öğretilmelidir.
İdeolojik eğitim yapılmalıdır.
Beden ve sanat eğitimi yapılmalıdır.
Ölçme ve değerlendirme öğrencinin diyalektik akıl yürütmenin kullanıp kullanmadığının, üretime katkısı, kolektif çalışma gücü ve topluma katkısı gibi konuları içermelidir.
Temel ilkeleri şunlardır:
Eğitimin amacı toplumu yeniden düzenlemek ve toplumda gerçek demokrasiyi yerleştirmektir. Eğitim sosyal bir reform gerçekleştirmelidir.
Toplumu değiştirmede (reformun yapılmasında) temel sorumluluk okullardadır ve toplumsal değişimde (reformda) en önemli görev öğretmenlerindir.
Demokratik sınıf ortamını ve eğitimde fırsat eşitliğini sağlamayı hedefler
Temel felsefesi; “Yarın ölecekmiş gibi bugünü yaşa”
Eğitim programı anlayışı sorun merkezlidir.
Eğitim programları eşitlik, çevre kirliliği, etnik dini sorunlar ve sağlık gibi çözülemeyen konular üzerine çalışılmalı ve çözüm yolu aranmalıdır. Yani eğitim sürecinde uygulamalara ağırlık verilmelidir.
Uyarılar: - Esasicilik ve daimicilikte konular önemlidir. Fakat daimicilikte değişmeyen konular önemliyken esasicilikte temel bilgiler önemlidir ve konular değişebilmektedir.
- İlerlemecilik ve yeniden kurmacılık felsefelerinin her ikisinde de birey önemlidir. Fakat ilerlemecilikte bireyin ihtiyaçları ön plandayken yeniden kurmacılıkta bireylerin toplumsal oluşturduğu toplumun kendisi, ihtiyaçlar ve toplumsal özgürlük önemlidir.
Politeknik: Politeknik sözcüğü “çok yönlü teknik ve beceri” demektir. Politeknik eğitim, diyalektik materyalist felsefeye dayanan bu anlayış genelde reel sosyalist ülkelerde uygulama olanak bulmuştur. Temsilcileri Diderot, Holbach,Marks ve Engels’tir.
Politeknik eğitimin genel amacı insanlar arasında barışı, kardeşliği ve adaleti sağlayarak sömürüye son verilmesine katkı sağlamaktır.
Marks ve Engels’e göre insanın çok yönlü gelişmesi sağlanması temel amaç olmalıdır. Bu görüşe bağlı kalınarak politeknik eğitimle bireyin zihinsel ve bedensel çalışmalarının birleştirilmesi gerekmektedir. Kapitalist sistemde bunun sağlanması olan aklı değildir. Sosyalist sistemle kuram uygulama bütünlüğü içinde öğretim ile eğitimin bütünleştirilmesine çalışılmıştır. Politeknik eğitime göre öğretim programının amaçları, insanları çok yönlü yetiştirerek doğaya egemen olunması üretici güçlerin gelişiminin sağlanmasıdır.
Politeknik eğitimde konu ve içerik; bireyleri ,sosyalist politik ve ahlaki inanışlarla uyumlu, geniş perspektifte yetenekli, dengeli kişilik özelliklerine sahip, çok yönlü yetiştirmeye yönelik olmalıdır.
Politeknik eğitimde öğretim ilke ve yöntemleri konusunda çok yönlü tekniklerin uygulanması genel esastır. Diyalektik yöntemin öğretilmesi bir zorunluluktur. Üretim için uygulamaya ağırlık verilmelidir.
Politeknik eğitimde ölçme ve değerlendirme boyutunda öğrencinin diyalektik akıl yürütmeyi kullanıp kullanmadığı belirlenir. Bireyin üretime katkısı, kuram ve uygulamadaki başarısı, kolektif çalışma gücü ve sosyalist görüşü benimseme ve savunma derecesi başlıca değerlendirme ölçütleridir.
Politeknik eğitimde öğretmen ideolojik ve kurumsal liderlik özelliklerine sahip olmalı, toplumsal önderlik yapmalı, ustalık ve beceriklilik örneği göstermeli ve üretim yöneticisi olmalıdır. Politeknik eğitimde öğrencinin üretimin odağında olması ve çok yönlü gelişmesi amaçlanır.
Politeknik eğitimde, kamusal ve parasız eğitim verilmesi esastır. “Eğitim üretim içindir” anlayışına dayalı olarak okul bir üretim merkezi işlevi görmektedir. Ceza eğitici nitelik taşımalıdır.
Politeknik anlayış daha sonraları Batı ve Doğu toplumlarda destek bulmuştur. Ancak bu uygulamalar. Marksist uygulamalar değildir. Kapitalist toplumlardaki politeknik eğitimler, genelde uygulama ağırlıklı eğitim süreçleri ile iş yaşamına benzetilmiş ortamlarda iş eğitimi odaklı eğitim etkinlerini kapsamaktadır.
Temel ilkeleri şunlardır:
Uygulama ve kuram arasındaki bütünlük sağlanmalıdır.
Okul bir endüstri kurumu gibi üretim merkezi olmalıdır.
Kolektif bilincin oluşturulması için birlikte çalışma ve üretimde bulunma etkinliklerine yer verilmelidir.
Kişilik eğitimi önemsenmelidir.
Diyalektik akıl yürütme öğretilmelidir.
İdeolojik eğitim yapılmalıdır.
Beden ve sanat eğitimi yapılmalıdır.
Ölçme ve değerlendirme öğrencinin diyalektik akıl yürütmenin kullanıp kullanmadığının, üretime katkısı, kolektif çalışma gücü ve topluma katkısı gibi konuları içermelidir.